Carl von Clausewitz

Carl Phillip Gottlieb von Clausewitz
Ilustracja
Portret autorstwa Karla Wilhelma Wacha
Generał
Data i miejsce urodzenia

1 czerwca 1780
Burg

Data i miejsce śmierci

16 listopada 1831
Wrocław

Przebieg służby
Lata służby

1792–1831

Multimedia w Wikimedia Commons
Cytaty w Wikicytatach
Oryginalna okładka książki „Vom Kriege” z 1832 roku

Carl Phillip Gottlieb von Clausewitz (ur. 1 czerwca 1780 w Burgu, zm. 16 listopada 1831 we Wrocławiu)[1][2]pruski teoretyk wojny, generał i pisarz. Powszechnie znane są jego powiedzenia:

Wojna jest jedynie kontynuacją polityki innymi środkami.

oraz:

Pokój to zawieszenie broni pomiędzy dwiema wojnami.

Szukał też właściwego terminu dla teorii wojny, odrzucał nazwę „nauka wojenna”, proponował zaś termin „sztuka wojenna”. Analizował pojęcie natarcia i obrony, uważał, że obrona jest silniejszą formą prowadzenia działań wojennych.

Carl von Clausewitz zmarł w czasie pandemii cholery, która wybuchła w 1829, i został pochowany na cmentarzu wojskowym przy ul. Ślężnej we Wrocławiu; w 1971 na prośbę władz państwowych Niemieckiej Republiki Demokratycznej jego szczątki i szczątki jego żony Marie von Clausewitz zostały ekshumowane i przeniesione na cmentarz Ostfriedhof w rodzinnym Burgu.

Kalendarium życia

  • 1780 – urodził się 1 czerwca w Burgu, Królestwo Prus.
  • 1792 – wstąpił do armii pruskiej (34 Regiment Piechoty).
  • 1793-1794 – walczył w wojnie z Francją.
  • 1795 – stacjonował w Neuruppin; otrzymał awans do stopnia porucznika.
  • 1801 – przyjęty do Allgemeine Kriegsschule (późniejszej Akademii Wojskowej) w Berlinie (dyrektorem był wówczas Gerhard von Scharnhorst).
  • 1804 – ukończył Akademię z najwyższym wynikiem. Poznał Marie von Brühl.
  • 1806 – walczył w kampanii roku 1806, pojmany przez Francuzów.
  • 1807-1808 – przebywał w niewoli na terenie Francji i Szwajcarii.
  • 1808 – został asystentem Scharnhorsta i wziął udział w reorganizacji armii pruskiej.
  • 1810 – mianowany profesorem Akademii Wojskowej, został odpowiedzialny za edukację wojskową następcy tronu. Ożenił się z hrabiną Marie von Brühl.
  • 1812-1813 – w okresie formalnego sojuszu francusko-pruskiego odmówił służby, porzucił armię pruską i wstąpił do rosyjskiej. Pozostawił manuskrypt Zasady wojny jako instrukcje dla następcy tronu. Walczył w całej kampanii rosyjskiej, odegrał kluczową rolę w doprowadzeniu do zmiany sojuszu przez pruskiego gen. Yorcka[potrzebny przypis], został rosyjskim oficerem łącznikowym z kwaterą Blüchera, później mianowany dowódcą rosyjsko-pruskiego legionu.
  • 1814 – przywrócony do armii pruskiej.
  • 1815 – walczy pod Waterloo jako szef sztabu III Korpusu armii pruskiej generała Thielmanna.
  • 1816-1818 – służył w sztabie generała Gneisenau w Koblencji.
  • 1818 – otrzymał stopień generała-majora. Został dyrektorem Akademii Wojskowej (funkcję tę pełnił do 1830 roku). W tym czasie poświęcił się głównie badaniom naukowym.
  • 1831 – mianowany szefem sztabu armii obserwacyjnej generała Gneisenau w Poznaniu, zlokalizowanej na granicy z Królestwem Polskim, mającej kontrolować przebieg powstania listopadowego. Rosyjska armia interwencyjna przywlekła ze sobą epidemię cholery, na którą zmarł 16 listopada we Wrocławiu.

Główne dzieło Clausewitza O wojnie (Vom Kriege) zostało opublikowane po jego śmierci przez żonę, w Berlinie, w latach 1832–1837.

Zobacz też

Przypisy

  1. Christopher Bassford: Clausewitz and His Works. 2008-07-08. [dostęp 2010-11-21]. (ang.).
  2. Clausewitz Karl Philipp Gottlieb, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2010-11-21] .
  • ISNI: 0000000120962379
  • VIAF: 61543895
  • LCCN: n80004390
  • GND: 11852111X
  • NDL: 00436130
  • LIBRIS: gdsvxcz04xh367g
  • BnF: 11896966d
  • SUDOC: 026790599
  • NLA: 36172330
  • NKC: jn20010602617
  • BNE: XX1134180
  • NTA: 069113157
  • BIBSYS: 90069895
  • CiNii: DA0052697X
  • Open Library: OL18447A
  • PLWABN: 9810577862905606
  • NUKAT: n95004965
  • J9U: 987007259590805171
  • PTBNP: 47713
  • CANTIC: a10066329
  • LNB: 000026088
  • NSK: 000262273
  • CONOR: 22086499
  • BNC: 000040937
  • ΕΒΕ: 213517
  • KRNLK: KAC199633285
  • LIH: LNB:V*386555;=BS
  • PWN: 3887007
  • Britannica: biography/Carl-von-Clausewitz
  • Treccani: carl-von-clausewitz
  • Universalis: karl-von-clausewitz
  • БРЭ: 2623249
  • NE.se: carl-von-clausewitz
  • SNL: Carl_von_Clausewitz
  • VLE: carl-philipp-gottlieb-von-clausewitz
  • Catalana: 0018152
  • DSDE: Carl_von_Clausewitz
  • identyfikator w Hrvatska enciklopedija: 12080